Monthly Archives: augustus 2016

44. VERANDERING IN TAALGEBRUIK

Augustus 2016.

In Onze Taal nr. 5 van dit jaar werd verslag gedaan van het congres van 7 november 2015. Tijdens dat congres werd ook een taalnormenenquête gehouden, waarin dezelfde vragen werden gesteld als tien jaar geleden bij het congres in 2005. Voor beide congressen bereidde ik de vragenlijst voor.
In dit stukje geef ik enkele saillante verschillen tussen 2005 en 2015. De groep, ruim 700, allen taalliefhebbers, bestond voor een deel uit dezelfde personen.

Eerst vijf –goede of foute!- stellingen waarmee men het in 2015 meer eens was dan in 2005:
1. Restaurant rijmt op krant. In 2005 zegt 70% hier “ja” tegen, in 2015 79%.
2. Accessoires wordt uitgesproken als assessoires. In 2005 69% “ja”, in 2015 76%.
3. “Zo optimaal mogelijk” is acceptabel. In 2005 41% “ja”, in 2015 46%.
4. “Groter als” is in de spreektaal acceptabel. In 2005 20% “ja”, in 2015 22%.
5. “Hun hebben” is in de spreektaal acceptabel. In 2005 6% “ja”, in 2015 10%.

Dan vijf stellingen waarmee men het in 2015 minder eens was dan in 2005:
1. Marie wiens tas ik droeg, viel. “Wiens” moet “wier” zijn. In 2005 75% “ja”, in 2015 61%.
2. Bij dezen, te dezen, in dezen. Die n mag wel weg. In 2005 73% “ja”, in 2015 68%.
3. Het bestuur bespreekt haar besluit is een aanvaardbare zin. In 2005 56% “ja”, in 2015 49%.
4. Zestig spreek je uit met een z. In 2005 55% “ja”, in 2015 49%.
5. Catalogus heeft de klemtoon op de o. In 2005 25% “ja”, in 2015 19%.

In 2015 werden ook wat nieuwe woorden opgenomen. De percentages zijn aanzienlijk lager dan men misschien zou verwachten.
1. 56% legt de klemtoon goed bij normáliter.
2. 53% legt de klemtoon goed bij autopsié.
3. 39% zegt “oto” en 61% “auto”.
4. 37% spreekt “intrige” correct met een g uit.
5. 29% legt de klemtoon goed bij deméntie.
6. 27% legt de klemtoon goed bij nótulen.

In 2025 zullen we ongetwijfeld wéér interessante ontwikkelingen zien.

Frans Lisman

Antrekoo en kipfilee

Antrekoo en kipfilee

Antrekoo en kipfilee is te bestellen bij boekhandel Jansen & de Feijter in Velp,
tel. 026 – 3628959, voor
€ 12,50 excl. verzendkosten, of € 10,- voor een e-reader.